ADVERTENTIE – Een vakantie in Spanje betekent zon, zee en terrasjes, maar voor wie van eten houdt vooral één ding: smaak. Spanje is een land dat leeft aan tafel. Elke regio heeft zijn eigen specialiteiten, van eenvoudige tapas tot verfijnde gerechten met eeuwenoude tradities. Reizen door Spanje is als proeven van een kookboek dat nooit eindigt, elke streek serveert zijn eigen verhaal.
De overheerlijke tapas van Andalusië
In het zuiden, waar de zon fel schijnt en het ritme van het leven traag is, vind je de ziel van de Spaanse keuken in de tapasbars. In Andalusië eet je niet één groot bord, maar tien kleine. Een schaaltje tortilla, wat jamón ibérico, stukjes queso manchego, olijven, gegrilde paprika’s en natuurlijk patatas bravas met pittige saus. De charme zit in het delen. Tapas eet je met vrienden, in etappes, met wijn of een fris glas tinto de verano. Het is eten zonder haast, een ritueel van genieten. Wie ooit in Sevilla of Granada heeft gegeten, weet dat zelfs de simpelste tapa vol smaak zit. Dat komt niet door ingewikkelde technieken, maar door verse ingrediënten: goede olijfolie, rijpe tomaten en een flinke scheut zon.
Valencia: de geboorteplaats van paella
Rijd je verder naar het oosten, dan kom je in Valencia, de bakermat van een van Spanje’s bekendste gerechten: paella. Oorspronkelijk een boerengerecht, bereid in een grote pan boven houtvuur met rijst, saffraan, kip, konijn en groenten. Tegenwoordig vind je tientallen varianten, met zeevruchten, alleen groenten of zelfs inktvisinkt voor een zwarte paella. De kunst van een goede paella zit in de socarrat: het dunne, krokante laagje rijst dat aan de bodem van de pan kleeft. Het is goud waard, letterlijk én figuurlijk. Een tip voor thuis? Gebruik altijd een brede pan, bak de ingrediënten eerst goed aan en laat de rijst daarna met rust. Geen roeren, gewoon vertrouwen. Zo proef je iets van Spanje in je eigen keuken.
Catalonië: creatief en verfijnd
Catalonië is het thuis van de moderne Spaanse gastronomie. Hier vind je verfijnde gerechten, verrassende combinaties en koks die traditie en innovatie moeiteloos mengen. In Barcelona eet je pan con tomate (geroosterd brood ingewreven met knoflook en tomaat) vaak als bijgerecht bij alles. Of escalivada, gegrilde paprika, aubergine en ui, afgewerkt met olijfolie. Simpel, eerlijk en vol smaak. De Catalaanse keuken is ook beroemd om haar zoetigheden. Crema catalana lijkt op crème brûlée, maar met citroen en kaneel. Perfect als afsluiter van een zomerse maaltijd, liefst met een glas mousserende cava erbij.
Het hart van Spanje: vlees, stoofpot en wijn
In het binnenland van Spanje, vooral rond Castilla y León en La Rioja, is het eten steviger. Hier draait het om vlees, bonen en wijn. Denk aan cocido madrileño, een stoofpot met kikkererwten, vlees en groenten, of aan langzaam gegaarde lamsbout uit de oven. In deze regio eet men met trots wat het land biedt. De olijfolie komt van eigen bodem, de wijn uit de heuvels om de hoek. En altijd wordt er gedeeld, grote schalen in het midden van de tafel, een karaf wijn erbij, veel praten, lachen en tijd nemen.
Het noorden: oceaan, vis en pure rust
Aan de Atlantische kust, in Galicië en Baskenland, verandert de keuken opnieuw. Hier proef je de zee. Mosselen, scheermessen, octopus en kabeljauw worden eenvoudig bereid met olijfolie, citroen en zeezout. In Galicië eet je pulpo a la gallega: octopus op aardappelschijfjes met paprikapoeder en olijfolie. In San Sebastián vind je dan weer de beroemde pintxos: kleine hapjes op stokbrood, de noordelijke variant van tapas, maar verfijnder en verrassender. Een wandeling door de oude stad van San Sebastián is een feest van smaken. In elk barretje staan schalen vol mini-gerechtjes: ansjovis met tomaat, tortilla, kroketjes, gerookte vis. Alles vers, alles met liefde gemaakt.
Wat Spanje ons leert over koken
Of je nu in een dorp in Andalusië zit of aan de kust van Galicië, één ding is overal hetzelfde: eten is nooit ingewikkeld. De Spanjaarden koken met wat er is, op het moment zelf, en doen dat met trots. Ze gebruiken weinig ingrediënten, maar geven ze tijd en aandacht. Ze eten samen, zonder haast. En dat is misschien wel de grootste culinaire les van allemaal: goed eten heeft niets met luxe te maken, maar met liefde. Een vakantie in Spanje herinnert je eraan hoe fijn het is om te koken zonder stress, met pure producten en een glas wijn binnen handbereik.
Thuis aan tafel met Spaanse inspiratie
Wil je dat vakantiegevoel thuis vasthouden? Dat is makkelijker dan je denkt. Maak een paar kleine gerechten in plaats van één grote maaltijd. Zet brood, olijven, kaas en wat gebakken chorizo op tafel. Schenk een glas wijn in en neem de tijd. Of probeer een eenvoudige gazpacho: mix rijpe tomaten, komkommer, paprika, olijfolie en een beetje brood tot een koude soep. Zet het in de koelkast en serveer met wat basilicum en ijsblokjes. Fris, licht en 100% Spaans. Met zulke gerechten haal je niet alleen de smaak, maar ook het tempo van Spanje in huis, en dat is misschien nog wel het beste souveniertje van allemaal.
De smaak van zon en tijd
Spanje leert je dat koken draait om genieten van het moment. Of het nu een tapa, paella of een stuk brood met olijfolie is, alles draait om delen, proeven en leven met smaak. Dus zet die tafel buiten, open een fles wijn en eet op z’n Spaans: langzaam, vrolijk en met de zon in je hart.
